Raport badawczy nr 1 / 2026

Transformacja energetyczna i rozwój systemów energetycznych opartych na odnawialnych źródłach energii w Polsce

Instytut Badań Systemów Energetycznych i Środowiskowych
Kompania Energetyki Wiatrowej Sp. z o.o.

Strona tytułowa

Instytut Badań Systemów Energetycznych i Środowiskowych

Raport badawczy nr 1 / 2026

Transformacja energetyczna i rozwój systemów energetycznych opartych na odnawialnych źródłach energii w Polsce

Autor:
Arkadiusz Szterleja
Dyrektor Instytutu / Principal Researcher

Institute for Energy and Environmental Systems Research

Spis treści

Wprowadzenie
Struktura systemu energetycznego w Polsce
Potencjał odnawialnych źródeł energii
Wyzwania transformacji energetycznej
Wpływ energetyki na środowisko
Wnioski

Streszczenie

Raport przedstawia analizę rozwoju systemów energetycznych opartych na odnawialnych źródłach energii w Polsce oraz identyfikuje kluczowe wyzwania związane z transformacją energetyczną.

Celem opracowania jest:

analiza obecnej struktury systemu energetycznego w Polsce,
ocena potencjału rozwoju odnawialnych źródeł energii,
identyfikacja kierunków rozwoju energetyki wiatrowej i słonecznej,
analiza wpływu transformacji energetycznej na środowisko.

Raport stanowi pierwszą publikację Instytutu Badań Systemów Energetycznych i Środowiskowych i rozpoczyna cykl analiz dotyczących przyszłości energetyki w Polsce.

1. Wprowadzenie

System energetyczny Europy przechodzi obecnie głęboką transformację związaną z redukcją emisji gazów cieplarnianych oraz rozwojem odnawialnych źródeł energii.

Transformacja energetyczna jest odpowiedzią na globalne wyzwania związane ze zmianami klimatycznymi, bezpieczeństwem energetycznym oraz koniecznością modernizacji infrastruktury energetycznej.

Polska, jako kraj o dużym udziale energetyki konwencjonalnej, stoi przed szczególnym wyzwaniem modernizacji systemu energetycznego oraz zwiększenia udziału odnawialnych źródeł energii w krajowym miksie energetycznym.

Rozwój energetyki wiatrowej, słonecznej oraz technologii magazynowania energii odgrywa kluczową rolę w tym procesie.

2. Struktura systemu energetycznego w Polsce

System energetyczny Polski przez wiele lat opierał się głównie na paliwach kopalnych.

Najważniejsze źródła energii obejmują:

węgiel kamienny,
węgiel brunatny,
gaz ziemny,
odnawialne źródła energii.

W ostatnich latach obserwuje się stopniowe zmiany w strukturze produkcji energii elektrycznej.

Szczególnie dynamiczny rozwój dotyczy odnawialnych źródeł energii, w tym:

energetyki wiatrowej,
energetyki słonecznej.

Wzrost udziału odnawialnych źródeł energii w systemie energetycznym stwarza jednak nowe wyzwania związane z zapewnieniem stabilności systemu elektroenergetycznego.

3. Potencjał odnawialnych źródeł energii

Polska posiada znaczący potencjał rozwoju odnawialnych źródeł energii.

Najważniejsze kierunki rozwoju obejmują energetykę wiatrową oraz energię słoneczną.

Energetyka wiatrowa

Energetyka wiatrowa jest jednym z najbardziej dynamicznie rozwijających się sektorów energetyki odnawialnej.

Potencjał rozwoju dotyczy zarówno:

farm wiatrowych na lądzie,
morskiej energetyki wiatrowej.

Rozwój technologii turbin wiatrowych oraz poprawa efektywności instalacji wiatrowych przyczyniają się do wzrostu znaczenia tej technologii w systemie energetycznym.

Energia słoneczna

Energetyka słoneczna również odnotowuje dynamiczny rozwój.

W ostatnich latach nastąpił znaczący wzrost liczby instalacji fotowoltaicznych w sektorze prosumenckim oraz w dużych instalacjach przemysłowych.

Rozwój mikroinstalacji oraz farm fotowoltaicznych wpływa na zmianę struktury produkcji energii w Polsce.

4. Wyzwania transformacji energetycznej

Transformacja energetyczna wiąże się z szeregiem wyzwań technologicznych, ekonomicznych i organizacyjnych.

Najważniejsze z nich obejmują:

zapewnienie stabilności systemu energetycznego,
modernizację infrastruktury przesyłowej i dystrybucyjnej,
integrację odnawialnych źródeł energii z systemem elektroenergetycznym,
rozwój technologii magazynowania energii.

Rozwiązanie tych problemów wymaga zarówno inwestycji infrastrukturalnych, jak i rozwoju nowych technologii energetycznych.

5. Wpływ energetyki na środowisko

Transformacja energetyczna może przyczynić się do znacznego ograniczenia negatywnego wpływu sektora energetycznego na środowisko.

Do najważniejszych korzyści środowiskowych należą:

redukcja emisji dwutlenku węgla,
poprawa jakości powietrza,
ograniczenie emisji zanieczyszczeń przemysłowych.

Jednocześnie rozwój infrastruktury energetycznej powinien uwzględniać aspekty środowiskowe oraz zasady zrównoważonego rozwoju.

6. Wnioski

Transformacja energetyczna jest jednym z najważniejszych procesów gospodarczych i technologicznych współczesnego świata.

Rozwój odnawialnych źródeł energii oraz modernizacja systemów energetycznych mogą przyczynić się do:

zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego,
ograniczenia emisji gazów cieplarnianych,
poprawy jakości środowiska naturalnego.

Instytut Badań Systemów Energetycznych i Środowiskowych będzie prowadził dalsze badania w tym obszarze oraz publikował kolejne raporty dotyczące rozwoju systemów energetycznych i transformacji energetycznej.

Dane wydawnicze